Botswana - Parel van Afrika, voor een exclusieve safari

In Botswana wordt u overweldigd door de mooiste en meest ongerepte game reserves ter wereld. De Kalahari en de zoutpannen met zijn zebra´s en gnoe´s, de Okavango Delta en het aangrenzende Moremi Game reserve en Chobe National Park met zijn enorme populaties olifanten, grote katten en vogels zijn de bekendste.

De grote verscheidenheid aan wild, in combinatie met de luxe accommodaties, een vriendelijke en vreedzame bevolking en stabiele democratie biedt u een unieke safaribestemming! Maar liefst 40% van het land is bestemd voor wildlife en er staan nergens hekken om de parken! Gedeeltelijk leeft het wild in privéconcessies, met kleinschalige lodges van 5-10 tenten/chalets, waar ook off road en night drives gereden mogen worden. Dit in tegenstelling tot de openbaar toegankelijke Nationale Parken. Veel van de parken zijn lastig te bezoeken omdat, ondanks het hoge prijsniveau, een logeerplek schaars is en lang van tevoren al gereserveerd moet worden. Het prijsniveau is hoog, o.a. door de door de regering gekoesterde kleinschaligheid van toerisme van hoog niveau.

De nog (spaarzaam) aanwezige KhoiSan Cultuur en een bezoek aan de nabijgelegen Victoria Falls maken Botswana tot een droombestemming. De accommodaties variëren van tentovernachtingen tot zeer luxe lodges.

Fly in - lodges - kamperen

Door de onherbergzaamheid van grote delen van het land, is de manier om de mooiste gedeeltes van Botswana te bezoeken een “fly in” (incl. transfers, overnachtingen, volpension, game drives), waarbij u met Mokoro’s (kano’s), 4×4’s of vliegtuigjes diep in de natuurgebieden wordt gebracht. Voor een bezoek aan Botswana dient u dus een klein beetje avontuur niet te schuwen en rekening te houden met een ruim budget.

Of u gaat kamperen met een 4×4 (daktent of Bushcamper), al zijn de privéconcessiegebieden dan natuurlijk verboden terrein en is wat 4×4 rijervaring en het inhuren van een reisspecialist wel handig. Deze manier van reizen is wat vriendelijker voor de beurs, al blijft Botswana duur, ook als je gaat kamperen. Wij kunnen uw reis avontuurlijk tot zeer avontuurlijk maken, maar voor overnachtingen in de parken geldt: op tijd gaan plannen, een jaar van tevoren.

Klimaat en beste reistijd

Botswana heeft een warm klimaat. Het land ligt op het zuidelijk halfrond en heeft dus omgekeerde seizoenen: als het bij ons winter is, is het in Botswana zomer.
Er wordt echter meestal gesproken van een “regenseizoen” en een “droog seizoen”. Het regenseizoen in Botswana, met uitzondering van het zuidelijke deel van de Okavango Delta, loopt van november/december tot eind maart. In het zuidelijke deel van de Okavango Delta is het tijdens het droog seizoen net op zijn natst. In de Kalahari regent het bijna nooit. De hoeveelheid regen verschilt per gebied, buien zijn meestal kort en hevig, tegen het eind van de middag.

In de zomer kan het in de Kalahari-woestijn overdag zo’n 40-50 graden Celsius worden en in de winter ’s nachts tot onder nul afkoelen, in de overige gebieden is het het hele jaar door aangenaam met zo’n 21 tot 30 graden Celsius.

De meeste gebieden in Botswana zijn het hele jaar te bezoeken, de beste reistijd is:

  • Okavango Delta: mei - oktober
  • Moremi: juni - oktober (wild), oktober - februari (moerassen), mei - augustus (vogels)
  • Chobe: april - november/december
  • Kalahari: april - oktober
  • Makgadikgadi: mei - september

Hoogtepunten

Botswana is onze meest exclusieve safaribestemming, met prachtige luxe accommodaties en een grote verscheidenheid aan wild. In Botswana is het, tijdens gamedrives in privéconcessies, mogelijk het voertuig te verlaten op mooie locaties en te genieten van de natuur, terwijl uw gids hapjes en drankjes uitstalt.

De Okavango Delta heeft een oppervlakte van 20.000 km² en is één van de meest unieke natuurgebieden van zuidelijk Afrika. Tijdens het regenseizoen treedt de rivier buiten haar oevers en overspoelt zij soms tot 13.000 km² land. Dat gebeurt meestal omstreeks mei. Vanaf dat ogenblik zijn ook de meeste dieren in het gebied. De Okavango scheidt Angola van Namibië. De delta loopt langs de Caprivi Strip in het noordoostelijk deel van Namibië en stroomt daar Botswana binnen waar het ten noorden van de Kalahari woestijn een moeras vormt. Een deel van het water komt in het Ngami meer terecht. Het moeras verzandt daar letterlijk in de Kalahari. De Okavango is dus een zogenaamde ‘binnendelta’ en heeft geen zeemonding.

Het water dat uit Angola van de Cubango (Kavango in Namibië en Okavango in Botswana) naar de Kalahari stroomt, is heel zuiver en kristalhelder, omdat zij door gebieden vloeit waar geen landbouw of nijverheid is en gezuiverd wordt door de alom in de Delta groeiende papyrus. De delta herbergt veel vis, zoals snoek, barbeel en brasem. De overs zijn begroeid met papyrus en riet. In het moeras voelen nijlpaarden, zebra’s, krokodillen, leeuwen, cheetah’s, luipaarden, hyena’s en diverse soorten watervogels en waterbokken zich thuis. Er leven echter ook buffels, giraffes, bavianen, zwarte én witte neushoorns en diverse antilopen en gazelles zoals de lechwe, topi, de grote kudu, de sabelantilope en het blauwe wildebeest.

Er zijn een veertigtal lodges en een paar camp sites in het deltagebied. Budget- en massatoerisme worden zoveel mogelijk vermeden.

Het merendeel van de lodges en camps bereikt u per vliegtuigje. Onderweg heeft u een prachtig uitzicht over de delta. Het vervoer in de delta vindt plaats per 4×4 safarivoertuig, boot of traditionele boomkano (mokoro). Er zijn ook accommodaties die uitsluitend per boot of mokoro bereikbaar zijn.
Aan de oostelijke rand van de Okavango Delta vindt u het Moremi Game Reserve. Dit reservaat beslaat ongeveer 20% van de Okavango Delta. Hier komen olifanten, giraffen, buffels, leeuwen, luipaarden en cheeta’s voor. Moremi Game Reserve is een mozaïek van graslanden, uiterwaarden, palmboomeilandjes, bossen, lelielagunes en heldere kanalen, samengesmolten in een perfect geconstrueerde puzzel, waar het wild vrij doorheen zwerft. Tijdens de game drives is het niet toegestaan off-road te rijden. In Moremi ligt Chief’s Island, ‘predator capital of Africa’. Dit wildrijke gebied heeft slechts een beperkt aantal verblijfsmogelijkheden en biedt hierdoor een zeer exclusieve safaribeleving. Duba Plains ligt in één van de meest afgelegen gebieden van de delta en geniet bekendheid vanwege de spectaculaire interactie tussen leeuwen en buffels. Diverse documentaires van National Geographic zijn hier opgenomen. De open vlaktes met voedzame grassen en het permanent aanwezige water vormen de perfecte habitat voor de buffel. Waar buffels in grote aantallen voorkomen, trekt dit onherroepelijk ook leeuwen aan. In tegenstelling tot het gebruikelijke gedrag van de leeuw, die doorgaans in het donker jaagt, zijn de leeuwen van Duba Plains meestal gedurende de dag actief. Veel van hun jachtpogingen slagen op klaarlichte dag; een bijzondere gebeurtenis als u hier getuige van bent!

De grens in het noorden tussen Namibië en Botswana wordt deels gevormd door de Linyanti rivier. De rivier is van levensbelang voor een groot deel van het wild in het noorden. Hierdoor komt u in de gebieden langs de Linyanti rivier gedurende het hele jaar wild tegen, dat op zoek is naar water. Zo is het, aan het einde van de droge periode, geen uitzondering dat u in dit gebied groepen olifanten van meer dan 1.000 stuks tegenkomt. De privéconcessies langs de Linyanti rivier zijn onder andere de Kwando, Selinda en de Linyanti concessie, waar u spectaculaire gamedrives kunt maken. In Selinda bestaat bovendien de mogelijkheid tot het maken van een meerdaagse kanosafari op de Selinda Spillway, een waterweg die de verbinding vormt tussen de Okavango Delta in het westen en het Linyanti rivierengebied in het oosten.

Chobe National Park is Botswana’s eerste nationale park en het derde park in grootte. Het park kent de grootste olifantenpopulatie van Afrika en is een geliefde bestemming onder toeristen. Tijdens een boottocht op de Chobe rivier heeft u grote kans op een ontmoeting met hele grote groepen olifanten, nijlpaarden en veel verschillende vogelsoorten. Een meerdaags verblijf aan boord van de houseboat, biedt een extra dimensie aan uw safari! Ten westen van Chobe ligt Chobe Forest Reserve, een gebied waar slechts een handvol lodges en camps is gebouwd en waar u dus minder toeristen zult tegenkomen dan in het oostelijk deel van het park. In het zuidwesten van Chobe ligt Savuti, een moerasgebied dat wordt gevoed door het Savuti kanaal. Dit kanaal heeft lang droog gestaan, maar stroomt sinds 2010 – als gevolg van verschuiving van tektonische platen – weer tot aan het Savuti moeras. Sinds 1982 was dit niet meer gebeurd en in deze periode was Savuti dan ook een extreem droog gebied waarin het wild een constante overlevingsstrijd voerde. De leeuwen van Savuti waren destijds berucht vanwege het feit dat zij actief op olifanten jaagden. Doorgaans gaan beide dieren elkaar uit de weg. De reden voor deze vrij ongewone jacht wordt dan ook gerelateerd aan de destijds enorme droogte en de grootte van de leeuwentroep. Tegenwoordig komt het jagen op olifanten minder voor, echter het grote aantal olifantenschedels dat verspreid door het gebied ligt, is hiervan de stille getuige. In Gubatsa Hills – een heuvelachtige rotsformatie, die een opmerkelijk herkenningspunt in het verder vlakke landschap van Savuti vormt – zijn eeuwenoude San-rotstekeningen te vinden. In Savuti en Chobe is off-road en in het donker rijden niet toegestaan.

Het Central Kalahari Game Reserve ligt in het hart van de Kalahari woestijn, die een zeer groot deel van Botswana beslaat. In dit gebied leefden de Bosjesmannen (San genoemd). Tegenwoordig leven er geen Bosjesmannen meer op traditionele wijze, maar u kunt wel kennismaken met deze bijzondere stam, ook op niet al te toeristische wijze. Op meerdere plaatsen is een wandeling met de Bosjesmannen mogelijk. U kunt dan met eigen ogen zien hoe inventief en ingenieus zij zijn, als het gaat om het maken van wapens, de manier waarop zij leefden en hoe zij aan hun water en voedsel kwamen. Het Central Kalahari Game Reserve kent twee gezichten: aan het einde van de droge tijd is het een woestijn met slechts wat bomen en struiken. Het wild is dan in iets mindere mate aanwezig, maar goed te vinden aan de hand van de sporen die zij in het zand achterlaten. Aan het einde van de natte periode is het een gebied met hoog gras en veel begroeiing. In deze periode is er veel grazend wild, dat weer roofwild aantrekt. U moet in deze tijd alleen iets meer uw best doen om de dieren te zien. In het Central Kalahari Game Reserve maakt u bovendien kans ook minder bekende dieren te spotten, als de bruine hyena, de honingdas, de gemsbok of de grootoorvos. Een ander zeer geliefd wildgebied is de Kgalagadi in het westen van de Kalahari. Voor wildliefhebbers een van de musts in Botswana, maar vanwege de grote populariteit moet hier een jaar van tevoren geboekt worden. Delen van het park zijn alleen per 4×4 toegankelijk.

‘Het grote dorstland’ – is een grote vlakte van ca. 6.500 km². In de voorgaande eeuwen was deze vlakte een onderdeel van Afrika’s grootste meer, dat destijds gevuld werd door het water van de Chobe en Zambezi rivier. Door geologische activiteiten is deze toevoer afgesneden. De pannen, die in de natte periode vanaf circa half november tot eind april gevuld worden met een laagje water, vallen in de droge periode van circa begin mei tot half november geheel droog. In de droge periode is het zeer spectaculair om met een quadbike door dit gebied te rijden. Doordat de bodem van de pannen uit zoutkristallen bestaat, lijkt het net alsof u zich op de maan bevindt. Dit, en de onmeetbare ruimte om u heen, geven een uniek gevoel. De pannen zijn zo groot dat u al snel niets anders meer aan de horizon ziet dan één uitgestrekte witte vlakte. Dit leidt ertoe dat elke oriëntatie verdwijnt. Reizigers uit vroeger tijden konden hier soms volledig verdwalen en reden rondjes om na een aantal dagen weer te eindigen waar ze begonnen waren. In de natte tijd trekken deze uitgestrekte wateroppervlakken grote aantallen vogels, zebra’s en wildebeesten aan, op de voet gevolgd door hun natuurlijke vijanden. Ook kunt u in dit gebied de unieke meerkatten (stokstaartjes) bewonderen en een kijkje nemen bij Chapman’s Baobab Tree. Dit is één van de grotere exemplaren van de baobabboom, die vanaf bijna 20 kilometer afstand te zien is.

Nxai Pan National Park ligt ten noorden van de Makgadikgadi Pans, maar is kleiner qua oppervlakte, ca. 2.500 km². De Nxai Pan is een fossiel meer van ongeveer 40 km². Het landschap wordt grotendeels bedekt door gras. In het zuiden van Nxai Pan National Park vindt u Baines Baobabs, een bijzondere groep baobabbomen waarvan er één op zijn kant ligt. Boteti River is een rivier die sinds 2010, door verschuiving van tektonisch platen, weer stroomt en hierdoor veel wild aantrekt. Op de oevers van de rivier ligt een aantal lodges, waar u het wild vanaf uw terras, vanuit het zwembad of vanuit een spiekhut kunt observeren. Vanuit deze lodges maakt u ook game drives in het Makgadikgadi National Park. Zowel in het droge als in het regenseizoen is een bezoek aan de Pans en Central Kalahari aan te raden, waar u getuige kunt zijn van een bijzondere transformatie van het landschap. Het natte seizoen is eigenlijk een van de beste seizoenen voor een bezoek aan deze streek. Door de regen transformeert het desolate landschap in een paradijs met duizenden springbokken, gemsbokken, zebra’s en wildebeesten, opgejaagd door hongerig roofwild. Bovendien is deze periode aantrekkelijk geprijsd.

Veel reizen naar Botswana worden gecombineerd met een bezoek aan de wereldberoemde Victoria watervallen. Net als David Livingstone, de eerste westerse man die de watervallen aanschouwde, zult u de imposante Victoria Falls niet snel vergeten. Met een donderend geraas stort het water van de Zambezi zich van 100 meter hoogte en over een breedte van 1700 meter naar beneden. De nevel die neerdaalt als een eeuwigdurende regenbui heeft rond de watervallen een smalle strook van dicht regenwoud doen ontstaan. De woeste Zambezi is wereldberoemd vanwege haar stroomversnellingen, die u per raft kunt bedwingen. U kunt ook jetboaten in de Batoka Gorge of een spectaculaire helikoptervlucht boven de Victoria Falls maken. Iets geheel anders is een microlight- vlucht met spectaculaire uitzichten op de Victoria Falls en de Zambezi River. Avonturiers kunnen de rivier ook bedwingen op een riverboard of per kajak. Paardrijtochten die variëren in lengte en moeilijkheidsgraad zijn eveneens mogelijk. In het midden van Victoria Falls Bridge is een bungeejump mogelijk van een hoogte van 111 meter! Livingstone noemde de Victoria Watervallen ‘een gezicht slechts waardig aan engelen op hun vlucht’. U kunt deze uitspraak controleren door ‘the flight of the angels’ te maken: een vlucht per helikopter boven de watervallen. Een fantastische ervaring!

Geschiedenis

De Republiek Botswana is geheel door land omgeven telt ruim 1,5 miljoen inwoners. De oppervlakte van Botswana is 600.000 vierkante kilometer en is daarmee ongeveer 16 keer zo groot als Nederland en even groot als Frankrijk. Het grenst aan Namibië, Zimbabwe, Zambia en Zuid-Afrika. Het land is politiek en economisch zeer stabiel.

Het vroegere Britse protectoraat Bechuanaland nam de huidige naam aan na de onafhankelijkheid in 1966. De Botswanese economie – een van de meest robuuste van Afrika – wordt gedomineerd door de diamantindustrie en toerisme. Het is het minst corrupte land van Afrika. De hoofdstad en grootste stad van het land is Gaborone. Kasane en Maun zijn de toeristencentra. Het hoogste punt is Tsodilo Hills met 1.489 m.